Inteligencja – Jak być lepszym

Przedstawiam fragment książki „Jak być lepszym” z rozdziału III: „Rozwój umysłowy – świadomość i kreatywność”.

RÓŻNE RODZAJE INTELIGENCJI:

Wiemy, że wzrostowi IQ towarzyszy większa chłonność naszych umysłów na nowe koncepcje naukowe i filozoficzne. Dopiero połączenie tych dwóch kierunków pozwala rozwijać krytyczne myślenie i trafniej oceniać rzeczywistość – James R. Flynn[1].

Obecne czasy przyzwyczaiły nas do wizji człowieka inteligentnego jako mola książkowego. Tymczasem zgodnie z definicją inteligencja to zdolność do odpowiedniego reagowania na nowe sytuacje oraz wyciągania wniosków z doświadczeń z przeszłości – pisze Thomas Armstrong w książce „7 rodzajów inteligencji. Odkrywaj je w sobie i rozwijaj” na podstawie teorii Howarda Gardnera dotyczącej wielorakiej inteligencji.

Inteligencja zależy od kontekstu, charakteru zadania oraz rodzaju wyzwania, przed którym akurat stoimy, nie zaś od wyniku IQ, tytułu naukowego czy prestiżu. (…) Wyniki testów IQ chociaż pozwalają one w miarę precyzyjnie określić szansę na powodzenie w szkole, zwykle nie sprawdzają się przy prognozowaniu szans na sukces w realnym świecie. Prawdziwa inteligencja obejmuje znacznie szerszy wachlarz różnych umiejętności (…). W pewnych obszarach jesteśmy bardzo inteligentni, w innych posiadamy przeciętne zdolności, w jeszcze innych dostrzegamy u siebie wyraźne braki. Teoria inteligencji wielorakich uwzględnia cały szeroki wachlarz ludzkich zdolności, razem tworząc siedmiowarstwowy system, dzięki któremu może osiągnąć sukces w swoim życiu[2].

Możesz być inteligentny inteligencją innych ludzi, jeżeli potrafisz skłonić ich, by Ci pomogli – stwierdza Gardner, dlatego nie pyta: „Jak mądry jesteś?”, ale pyta: „W jaki sposób przejawia się Twoja mądrość?!”

Prawdziwą miarą inteligencji jest działanie – Napoleon Hill.

Inteligencja językowa jest inteligencją słów, a ponieważ zapamiętywanie faktów przychodzi takim osobom z dużą łatwością, posiadają też bogatą wiedzę z różnych dziedzin. Są wśród nich mistrzowie słowa, którzy potrafią pięknie interpretować tekst, wyrażać się precyzyjnie w formie pisemnej. To prawnicy, poeci, pisarze, dziennikarze ponieważ „Chodzi o to aby język giętki powiedział wszystko co pomyśli głowa” – jak napisał Juliusz Słowacki, który „wielkim poetą był”, bo był!

Inteligencja logiczno-matematyczna to umiejętność liczenia, kalkulowania i analitycznego myślenia. To dostrzeganie porządku, myślenie w kategoriach przyczynowo – skutkowych, tworzenia hipotezy, poszukiwania schematów myślowych i liczbowych. Jednym słowem są racjonalistami. To naukowcy, księgowi, szachiści czy programiści. Są racjonalni. Można ich określić, jako takie chodzące komputery, gdyż mają „łeb jak sklep”.

Inteligencja przestrzenna związana z myśleniem w kategoriach obrazów oraz zdolnością do przekształcania i odtwarzania różnych aspektów świata wizualno – przestrzennego. Osoby wykazują dużą wrażliwość na szczegóły wizualne, potrafią też tworzyć żywe obrazy, przedstawić pomysły w postaci rysunków lub grafiki. Bez trudu orientują się w trójwymiarowej przestrzeni. To architekci, inżynierowie, artyści. Oni muszą zobaczyć swoje dzieło oczyma wyobraźni, aby urzeczywistnić wizję.

Inteligencja muzyczna jest umiejętnością tworzenia rytmów i melodii. Osoby posiadają dobry słuch muzyczny, potrafią dostroić swój głos do odpowiedniej tonacji, trzymać rytm i rozpoznawać różne fragmenty utworów muzycznych. To głównie muzycy, bardowie, dobrzy słuchacze i zwycięzcy programu „Jaka to melodia”. Rozumieją, że słuchać, to nie to samo co słyszeć.

Inteligencja kinestyczna odnosi się do kontrolowania ruchów własnego ciała oraz umiejętności posługiwania się przedmiotami. Wysiłek fizyczny sprawia takim osobom radość. Odczuwają potrzebę ruchu i pragną doświadczać wszystkiego na własnej „skórze”. To sportowcy, rzemieślnicy, mechanicy, rolnicy. Należą do ludzi którzy mniej mówią, a więcej działają, zgodnie z dewizą, że „Czyny mówią więcej niż słowa”.

Inteligencja interpersonalna (społeczna) to zdolność rozumienia i współpracy z ludźmi. W szczególności przejawia się umiejętnością właściwego reagowania na emocje, nastroje i intencje innych osób. Taki człowiek może być równie dobrze altruistą, jak i chytrym lisem manipulującym otoczeniem. To głównie politycy, nauczyciele, liderzy. Można ich określić jako jednostki wywierające wpływ na grupę.

Inteligencja intrapersonalna (własnego ja) to rozumienie siebie. To zdolność rozróżniania własnych uczuć i wewnętrznych stanów emocjonalnych. Takie osoby mają silną potrzebę niezależności, wykazują determinację w dążeniu do celu. Raczej wolą pracować samodzielnie. To filozofowie, osoby prowadzące jednoosobową działalność. Można ich określić jako górnika wydobywającego z siebie głębię.

Nawet jeśli identyfikujesz się np. tylko z dwoma z powyższych opisów, to posiadasz wszystkie siedem rodzajów inteligencji. Co więcej w zasadzie każdy człowiek może osiągnąć pewien sensowny poziom w obszarze każdej z siedmiu inteligencji[3].

Twoje życie stanie się lepsze, kiedy Ty staniesz się lepszy – Brian Tracy.

Lider powinien łączyć umiejętność mówienie i słuchania, współpracy z ludźmi i utrzymania wewnętrznej pasji, myślenia analitycznego i aktywnego działania. Wykonanie każdego zajęcia wymaga kilku umiejętności.

Wielu ludzi ma o sobie niskie mniemanie, ponieważ brakuje im tak cenionych przez społeczeństwo kompetencji językowych i logicznych. Jesteś znacznie bardziej inteligentny, niż Ci się wydaje. Wiesz znacznie więcej, niż myślisz, ponieważ nawet nie wiesz, na ile różnych sposobów myślisz. Nie zawężaj aktywności intelektualnej[4].

Niekiedy następuje marginalizacja umiejętności, gdy ktoś uznaje ją za mało praktyczną. Najczęściej dorośli wypowiadają takie sugestie w stosunku do dzieci. A co jeśli sprawia im to radość? Np. malowanie, pisanie opowiadań, szydełkowanie lub cokolwiek innego?

Tradycyjna inteligencja to za mało. Co prawda badania wskazują, iż istnieje mała, ale pozytywna zależność między IQ a sukcesem. Myślę, że inteligencja logiczna jest o tyle potrzebna, aby zrozumieć istotę problemu. Jednak żeby go rozwiązać, potrzebne jest przemyślane działanie. Sama wiedza jak to zrobić, nie oznacza jeszcze, że zostanie to zrobione. Istnieje duża różnica między posiadaniem umiejętności, a ich faktycznym zastosowaniem w określonym celu – na co już wskazywałem. Zresztą sami ludzie czują, że testy IQ nie rozpoznają ich prawdziwej wartości.

Łatwo jest zmierzyć umiejętności logiczne i językowe, ale jak zmierzyć kreatywność, otwartość i ciekawość świata albo elastyczność odnośnie przystosowania się do zmian. Każdy z nas ma indywidualny styl myślenia. Własny styl pracy i współpracy.

Jesteś lepszy w twardych czy w miękkich kompetencjach?

Poświęcaj tyle czasu na ulepszanie siebie, byś nie miał go na krytykę innych – Christian D. Larson.

Jakie masz zainteresowania? Co robisz, aby je rozwijać? Jak rozwijać poszczególne inteligencje? Polecam to, co sam spróbowałem.

Inteligencja językowa: (1) czytać fachowe książki i prasę specjalistyczną, (2) zapisać się do klubu książki w bibliotece, chodzić na dyskusje i spotkania z autorami, (3) samemu coś pisać, nawet tylko do szuflady: pamiętnik, eseje, wiersze, krótkie opowiadania, (4) grać w gry słowne np. krzyżówki, scrabble, (5) uczyć się nowych słówek, ulubionych wierszy i fragmentów książek, (6) słuchać audiobooków i wywiadów z uznanymi ludźmi, (7) ćwiczyć publiczne przemawianie i szybkiego czytania, (8) uczyć się języka obcego.

Inteligencja logiczno-matematyczna: (1) grać w szachy, (2) rozwiązywać zagadki logiczne, (3) czytać artykuły i oglądać programy naukowe oraz popularnonaukowe np. „Galileo”, „Jak to jest zrobione” lub „Pogromcy mitów”, (4) odwiedzić muzeum dotyczące techniki czy ośrodek propagujący naukę, (5) zgłębiać zagadnienia finansowo-ekonomiczne, (6) poznać heurystyczne metody rozwiązania problemów.

Inteligencja przestrzenna: (1) ułożyć puzzle, (2) zbudować coś, nawet bawiąc się z dziećmi klockami, (3) rysować lub robić zdjęcia, dokładnie oglądać obrazy lub fotografie – polecam stworzenie galerii motywujących Cię obrazów, (4) udać się na spacer do całkowicie nieznanego miasta, a później odtworzyć topografię miasta, analizować plany miast, (5) usiąść w jednym miejscu i przez dłuższy czas spróbować dostrzec jak najwięcej różnych szczegółów, (6) bawić się programem graficznym.

Inteligencja muzyczna: (1) pośpiewać sobie, (2) słuchać muzyki, udać się do filharmonii czy na koncert, (3) otworzyć się na nowe gatunki muzyczne – polecam posłuchanie lokalnej muzyki, bo warto doceniać kultywowanie tradycji, (4) słuchać muzyki barokowej, ponieważ jest relaksująca, (5) oglądać programy muzyczne np. „Jaka to melodia”, (6) zebrać wszystkie ulubione utwory z całego życia.

Inteligencja kinestyczna: (1) ćwiczyć gimnastykę, rozciągając mięśnie, (2) uprawiać sport, próbować różnej formy aktywności (3) nauczyć się masażu – bardzo polecam!, (4) tańczyć, (5) pracować fizycznie, (6) zagrać krótką scenkę w teatrze jednego aktora, (7) nauczyć się własnych rytuałów relaksacyjnych i motywacyjnych.

Inteligencja społeczna: (1) słuchać ludzi i prowadzić z nimi głębsze rozmowy, (2) poznawać nowe osoby, (3) odświeżać stare znajomości, (4) stworzyć grupę wokół określonej działalności społecznej i działać jako jej lider, (5) wspierać akcje jako wolontariusz, podejmując pracę zespołową, (6) brać udział w spotkaniach i wydarzeniach towarzyskich, (7) zostać „uczniem” lub mentorem, (8) nawiązywać przyjazną wymianę zdań z nieznanymi ludźmi np. powiedzieć coś miłego kasjerce w sklepie, (9) zastanowić się, co inni mogą myśleć.

Inteligencja własnego ja: (1) modlić się i przeznaczać czas na refleksję, (2) czytać biografie i napisać autobiografię, spisać wspomnienia z dzieciństwa, (3) czytać psychologów, filozofów, teologów czy autorów motywacyjnych, (4) rozwijać swoje hobby, (5) wyznaczać zadania i realizować je, (6) rozwiązywać testy psychologiczne, (7) określać swoje silne i słabe strony oraz pracować nad nimi.

Dzięki ćwiczeniom można odkryć w sobie człowieka renesansu. Poprzez ćwiczenia tworzy się narzędzia do radzenia sobie w różnych sytuacjach życiowych. Określam to jako intelektualne reagowanie. Ostatecznie na pustkowiu wolałbym się znaleźć z Bearem Gryllsem z programu „Szkoła przetrwania” (chociaż w jakiś sposób jest to też szkoła popisywania ) pokazywanym na Discovery niż z Thomasem Edisonem – wielokrotnie przywoływanym w książce.

Niegdyś życie było pełne niebezpieczeństw zagrażającym istnieniu i rzeczywiście była to „sztuka przetrwania”. Dziś życie jest „sztuką wytrwania”, aby zachować konsekwencję w dążeniu do celu. Naprawdę inteligentni ludzie wiedzą w czym są dobrzy i budują swoje sukcesy na mocnych stronach.

Jacek Łapiński, książka „Jak być lepszym”: http://jaceklapinski.pl/jak-byc-lepszym/

Cena książki to 40 złotych. Przesyłka na terenie Polski jest bezpłatna plus dedykacja od autora: http://jaceklapinski.pl/jak-byc-lepszym/zamawiam/  – :)

Strona autorska „Inspirowanie” na FB – polub ją proszę: https://www.facebook.com/inspirowanie/

Jak być lepszym jacek łapiński jędrzejów

[1] J. Flynn (rozmawia Monika Florek – Moskal), Trening umysłu, Wprost, 11.11.2007, s. 72-73.

[2] T. Armstrong, 7 rodzajów inteligencji, Warszawa 2009, s. 18 i 22.

[3] T. Armstrong, 7 rodzajów inteligencji, Warszawa 2009, s. 21.

[4] T. Armstrong, 7 rodzajów inteligencji, Warszawa 2009, s. 18-19.